დაწერე

როგორ დავრგოთ ხე, რომ გაიხაროს: შვიდი ნაბიჯი ორმოდან პირველ მორწყვამდე

ნერგების უმეტესობა პირველ წელს იღუპება არა ცუდი ჯიშის, არამედ ზედმეტად ღრმა ორმოსა და წყლის ნაკლებობის გამო. შვიდი ნაბიჯი, რომ შენი ხე გაიხაროს.

თინათინ აბაზაძემწვანე ჟურნალი
როგორ დავრგოთ ხე, რომ გაიხაროს: შვიდი ნაბიჯი ორმოდან პირველ მორწყვამდე

ნერგის მიწაში ჩადებას ორი წუთი სჭირდება. მაგრამ ნერგების უმეტესობა პირველ წელს ცუდი ჯიშის გამო კი არ იღუპება, არამედ ზედმეტად ღრმა ორმოსა და პირველ თვეებში წყლის ნაკლებობის გამო.

შვიდი ნაბიჯია. არცერთი რთული არ არის, მაგრამ თითოეული თავის საქმეს აკეთებს.

მამა და შვილი ხეს რგავენ
ხის დარგვა ერთი საათის საქმეა, მაგრამ პირველი თვეები წყვეტს, გაიხარებს თუ არა.
რას გაიგებ
  1. როდის დავრგოთ
  2. ორმო: განიერი და არაღრმა
  3. ღეროს ძირი მიწის ზემოთ
  4. ფესვები: გაშალე, თუ წრიულად დახვეულია
  5. იმავე მიწით, კომპოსტის გარეშე
  6. ორჯერ მორწყე: ნახევარზე და ბოლოს
  7. მულჩი, ღეროსგან მოშორებით
  8. პირველი თვეები: წყალი
  9. დარგვის დღე
  10. ხშირი კითხვები

როდის დავრგოთ

ხის დარგვის საუკეთესო დრო შემოდგომაა, ფოთოლცვენის შემდეგ, სანამ მიწა გაიყინება. თბილისში ეს ოქტომბრის ბოლოდან დეკემბრამდეა. ზემოთ ხე ისვენებს, ქვემოთ კი ფესვები ზამთარშიც იზრდება. ზაფხულის სიცხეს ის უკვე ფესვგადგმული ხვდება.

როდის დავრგოთ ხე

1საუკეთესო

შემოდგომა

ფოთოლცვენიდან ყინვამდე. ფესვებს ზაფხულამდე ექვსი თვე აქვს.

2კარგი

ადრე გაზაფხული

თებერვალ–მარტი, სანამ კვირტები გაიშლება. პირველ ზაფხულს მეტი წყალი დასჭირდება.

3თუ აუცილებელია

ზაფხული

მხოლოდ ქოთნიდან, ჩრდილში და ყოველდღიური მორწყვით.

4არა

ყინვა და სიცხე

გაყინულ ან 35 გრადუსზე გამომშრალ მიწაში ხე ვერ ფესვიანდება.

შიშველფესვიანი ნერგი, რომელიც ქოთნის გარეშე იყიდება, მხოლოდ მოსვენების პერიოდში დარგე: შემოდგომაზე ან ადრე გაზაფხულზე. ქოთნიანს დრო ნაკლებად აწუხებს, მაგრამ შემოდგომა მისთვისაც საუკეთესოა.

1. ორმო: განიერი და არაღრმა

ორმო ფესვთა გუნდზე ორჯერ-სამჯერ განიერი გათხარე, სიღრმით კი ზუსტად გუნდის სიმაღლე. ფესვები უფრო გვერდზე იზრდება, ვიდრე სიღრმეში, და ფხვიერ მიწაში პირველ წელს გაცილებით სწრაფად ვრცელდება.

ორმოს ფსკერი არ გააფხვიერო: ხე მასზე დგას, ფხვიერი ფსკერი კი დროთა განმავლობაში ილექება და ხესაც თან ჩაიყოლებს.

თიხიანი მიწა: შეამოწმე, გადის თუ არა წყალი

თბილისის ბევრ ეზოში მიწა თიხიანია. ორმო წყლით აავსე და დაელოდე. თუ ოთხ-ხუთ საათში წყალი არ ჩავიდა, ხეს ჩვეულებრივ სიღრმეზე ნუ დარგავ: ფესვები წყალში დადგება და დალპება. ამ შემთხვევაში ხე 10–15 სანტიმეტრით მაღლა, დაბალ ბორცვზე დარგე.

2. ღეროს ძირი მიწის ზემოთ

ღეროს ძირში არის ადგილი, სადაც ის განიერდება და ფესვებად იშლება. ის მიწის ზემოთ უნდა დარჩეს, 2–5 სანტიმეტრით მაღლა. ეს ყველაზე ხშირი შეცდომაა: ზედმეტად ღრმად დარგული ხის ქერქი მიწაში ლპება, და ხე წლების განმავლობაში სუსტდება.

3. ფესვები: გაშალე, თუ წრიულად დახვეულია

ქოთანში გაზრდილ ნერგს ფესვები ხშირად ქოთნის ფორმით, წრეზე აქვს დახვეული. თუ ასე დარგავ, ისინი წრეზე ზრდას განაგრძობენ და წლების შემდეგ ღეროს თვითონვე დაახრჩობენ.

გუნდი ქოთნიდან ამოიღე და ფესვები თითებით გაშალე. ძალიან მაგარი, წრიულად დახვეული ფესვები ბასრი სეკატორით გადაჭერი: ეს ხეს არ დააზიანებს, პირიქით, ახალი ფესვების გამოღებას აიძულებს.

4. იმავე მიწით, კომპოსტის გარეშე

ორმო ზუსტად იმ მიწით შეავსე, რომელიც ამოიღე. ნუ ჩაყრი ორმოში კომპოსტს, ნაკელს ან სასუქს.

რატომ არ ჩავყაროთ ორმოში კომპოსტი

თუ ორმოში მიწა ირგვლივზე ბევრად უკეთესია, ფესვები მისგან გასვლას აღარ ცდილობს და ორმოში წრეზე იზრდება, როგორც ქოთანში. ხე კარგად ვერ ფესვიანდება და ქარში ადვილად ირყევა. თუ მიწა ძალიან ღარიბია, მთელი ნაკვეთი, ორი-სამი მეტრის რადიუსით, გააუმჯობესე და არა მხოლოდ ორმო. სასუქს კი დარგვისას საერთოდ ნუ შეიტან: ახალი ფესვები მისგან იწვება. პირველი კვება მომავალ გაზაფხულზეა.

5. ორჯერ მორწყე: ნახევარზე და ბოლოს

ორმო ნახევრამდე შეავსე, ხელით ოდნავ დატკეპნე და ბევრი წყალი დაასხი. წყალი მიწას ფესვებს შორის ჩარეცხავს და ჰაერის ჯიბეებს ამოავსებს, რომლებშიც ფესვები ხმება. როცა წყალი ჩავა, ორმო ბოლომდე შეავსე და ისევ მორწყე.

ღეროს ირგვლივ მიწისგან დაბალი წრიული ზღუდე გააკეთე, ორმოს კიდეზე. ეს პატარა „თეფში“ წყალს ფესვებთან დააკავებს და გვერდზე არ გაუშვებს.

გამოკითხვა

რა ხის დარგვას აპირებ?

0 ხმა

6. მულჩი, ღეროსგან მოშორებით

ხის ირგვლივ, ერთი მეტრის დიამეტრით, 5–8 სანტიმეტრი მულჩი დააყარე: დაქუცმაცებული ქერქი, ფოთლები ან ნახერხი. მულჩი ტენს ინარჩუნებს, ზაფხულში მიწას აგრილებს, ზამთარში ათბობს და სარეველას ხეს არ აკარებს.

ერთი წესი: მულჩი ღეროს არ უნდა ეხებოდეს. ღეროს ირგვლივ 5–10 სანტიმეტრი თავისუფალი დატოვე, თორემ ქერქი ნესტში ლპება და მღრღნელები იქ ბუდეს იკეთებენ.

სჭირდება თუ არა ხეს სარი

პატარა ნერგს, რომელიც ქარში თავისით დგას, სარი არ სჭირდება: ქარში ოდნავ რხევა ღეროს აძლიერებს. სარი მხოლოდ მაღალ ნერგს ან ქარიან ადგილს სჭირდება. ორი სარი ღეროს ორივე მხარეს ჩაარჭე და ხე რბილი ლენტით, თავისუფლად მიაბი, ღეროს ქვედა მესამედზე. ერთი წლის შემდეგ სარი მოხსენი.

7. პირველი თვეები: წყალი

ახლად დარგული ახალგაზრდა ხე გაზონზე
ახალგაზრდა ხეს პირველი ორი ზაფხული ყველაზე მეტად წყალი სჭირდება.

დარგვის შემდეგ ყველაზე მნიშვნელოვანი საქმე მორწყვაა. ახალ ხეს ფესვები ჯერ ისევ ქოთნის ზომისა აქვს და წყალს მხოლოდ იქიდან იღებს.

  • პირველი ორი კვირა: ორ-სამ დღეში ერთხელ, თუ არ წვიმს. ზაფხულში — ყოველდღე.
  • შემდეგი ორი თვე: კვირაში ერთხელ.
  • პირველი ორი ზაფხული: სიცხეში კვირაში ერთხელ ან ორჯერ, ღრმად.

რწყე ნელა, ახალგაზრდა ხეს ერთ ჯერზე 15–20 ლიტრი. სწრაფად დასხმული წყალი გვერდზე გადის და ფესვებამდე ვერ აღწევს. მორწყვამდე მიწა 10 სანტიმეტრის სიღრმეზე შეამოწმე: თუ სველია, დაელოდე. მუდმივად სველი მიწა ფესვს ისევე კლავს, როგორც მშრალი.

დარგვის დღე

  • ორმო ფესვთა გუნდზე 2–3-ჯერ განიერი, მაგრამ არა უფრო ღრმა
  • ღეროს ძირი მიწის დონიდან 2–5 სანტიმეტრით მაღლა
  • წრიულად დახვეული ფესვები გაშლილი ან გადაჭრილი
  • ორმო ადგილობრივი მიწით, კომპოსტისა და სასუქის გარეშე
  • ორი მორწყვა: ნახევარზე და ბოლოს
  • მულჩი 5–8 სანტიმეტრი, ღეროსგან მოშორებით
ხე უკვე დარგე? ზამთრისთვის ასე მოამზადე:ხეები ზამთარში: რა გააკეთო ნოემბრიდან მარტამდე, რომ გაზაფხულზე არ ინანოხეები და ბუჩქები · 8 წთ
ინფოგრაფიკა: ხეების მოვლა

ხშირი კითხვები

რომელი ხე დავრგო პატარა ეზოში?

ისეთი, რომლის ზრდასრული ზომაც ეზოს ერგება. ნერგის ეტიკეტზე ხის საბოლოო სიმაღლე და სიგანე წერია. სახლიდან და ღობიდან ამ სიგანის ნახევარი მაინც დატოვე. პატარა ეზოსთვის კარგია ჯუჯა ხეხილი, ბროწეული ან იაპონური ნეკერჩხალი.

დარგვისას ტოტები უნდა შევჭრა?

არა, მხოლოდ გატეხილი და გამხმარი. ფოთლები ახალ ფესვებს კვებავს, და რაც მეტი ფოთოლი აქვს ხეს, მით სწრაფად ფესვიანდება. ფორმის მისაცემი გასხვლა მეორე-მესამე წლიდან დაიწყე.

რამდენ ხანში იხარებს ხე?

პირველ წელს ხე ზემოთ ცოტას იზრდება: ის ფესვებს იდგამს. მეორე-მესამე წელს ზრდა აჩქარდება. თუ პირველ ზაფხულს ფოთლები არ ჭკნება და ახალი ყლორტები ჩნდება, ხემ გაიხარა.

ხეს ერთხელ რგავ, და ის ორმოცდაათ წელს დგას. ერთი კარგი დღე ამად ღირს.

ასევე წაიკითხე

ყველა სტატია